Altın Zincirler : Fıkıh Usûlünde Temel Tartışma Konuları

İslam hukuk düşüncesinin en verimli dönemlerinden biri olan hicrî 8. yüzyılda, çok yönlü âlim Bedreddîn ez-Zerkeşî tarafından kaleme alınan Selâsilu’z-Zeheb, fıkıh usûlü literatüründe özgün bir yere sahiptir. Zerkeşî, Altın Zincirler adıyla Türkçeye kazandırdığımız bu eserinde, sadece bir usûl metni kurgulamakla kalmamış; aynı zamanda kendisinden önceki devasa birikimi süzgeçten geçirerek mensubu olduğu Şâfiî hukuk düşüncesinin temel kaynaklarına ilaveten Hanefî, Hanbelî, Mâlikî ve Mu’tezilî âlimlerinin eserlerinden de istifade etmiştir.

Eser; bilgi teorisinden dil tartışmalarına, emir-nehiy hiyerarşisinden kıyasın teknik inceliklerine ve içtihat teorisine kadar usûlün temel meselelerini, mezhep içindeki farklı eğilimleri de gözeterek sistematik bir bütünlük içinde ele alır. Zerkeşî’nin titiz metodolojisi, fıkhî hükümlerin istinbat süreçlerindeki aklî ve naklî dengeleri, kavramsal bir berraklıkla okuyucuya sunar.

Altın Zincirler, bir yandan klasik ilim geleneğinin şerh ve haşiye kültürü içindeki derinliğine ışık tutarken diğer yandan Zerkeşî’nin özgün tercihlerini ve eleştirel yaklaşımını gün yüzüne çıkarmaktadır. İslam hukukunun evrensel ilkelerini ve kavramsal şemalarını derinlemesine kavramak isteyen araştırmacılar için bir referans kaynağı niteliğinde olan bu çalışma, ilim geleneğimizin sürekliliğini ve fikrî canlılığını temsil eden nadide bir mirastır.