Doğan Cüceloğlu Kimdir?


On bir çocuklu bir ailenin en küçük ferdi olarak dünyaya gelen Doğan Cüceloğlu’nun hayatı 1938 yılında Mersin’in Silifke ilçesinde başladı. Doğan Cüceloğlu, Türk psikoloji biliminin ve gelişim dünyasının en etkili isimlerinden biri ve kitaplarını psikoloji/ araştırma-geliştirme türünde kaleme aldı. Eğitim hayatına Mersin’de başlayan Cüceloğlu, ortaöğrenimini Kırklareli Lisesi’nde tamamlamış; ardından İstanbul Üniversitesi Psikoloji Bölümü’nden mezun oldu. Akademik kariyerini uluslararası boyuta taşıyarak ABD’deki Illinois Üniversitesi’nde doktora çalışmasını başarıyla tamamladı. Uzmanlık alanı iletişim psikolojisidir.

Amerika Birleşik Devletleri’ndeki akademik kariyerini tamamlayıp emekli olduktan sonra Türkiye’ye kesin dönüş yapan Doğan Cüceloğlu, 1996 yılından itibaren çalışmalarını tamamen Türkiye’ye odakladı. Doğan Cüceloğlu sözleriyle, anne babalardan öğretmenlere, üniversite öğrencilerinden iş dünyasına kadar geniş bir kitleye hitap eden seminerler, konferanslar ve atölye çalışmaları gerçekleştirdi. 1990 yılından bu yana kaleme aldığı eserlerinde, insanın duygu, düşünce ve davranışlarını bilimsel psikoloji temellerine dayanarak ancak herkesin anlayabileceği yalın bir dille analiz etti.

Kronik Kitap ve Remzi Kitabevi aracılığıyla okura ulaşan 21’i aşkın eseri bulunan Cüceloğlu, bilgisini sadece kitaplarla sınırlı tutmadı. CNN Türk, Kanal D ve Bloomberg HT gibi kanallarda çok sayıda programa konuk oldu; SKY TV’de ise “Doğan Cüceloğlu ile İnsan İnsana” programıyla moderatörlük yaparak toplumsal farkındalık yarattı. 

Doğan Cüceloğlu, 16 Şubat 2021 tarihinde İstanbul Beşiktaş’taki evinde, 83 yaşındayken aort damarı yırtılması sonucu aramızdan ayrıldı. Vefatı tüm Türkiye’de derin bir üzüntü yaratırken, naaşı 18 Şubat 2021’de Levent Camii’nde kılınan cenaze namazının ardından Aşiyan Mezarlığı’na defnedildi. 

Doğan Cüceloğlu’nun ismi, vefatından sonra eğitim ve yaşam alanlarında yaşatılmaya devam etti. 2021 yılında Küçükçekmece Fen Lisesi’nin adı Doğan Cüceloğlu Fen Lisesi olarak değiştirilerek eğitim mirası onurlandırıldı. 2022 yılında ise Beşiktaş Akat Mahallesi’nde yaşadığı sokağın yakınındaki parka Prof. Dr. Doğan Cüceloğlu Parkı ismi verilerek hatırası mahallesinde ölümsüzleştirildi.


Doğan Cüceloğlu Kitapları


İlk aşk şiirini lisede yazan Doğan Cüceloğlu’nun kitaplarından sırasıyla bahsedecek olursak; kendisini insan olarak geliştirdiği süreçte ilk kitabı “İnsan İnsana”yı kaleme aldı. Bu kitapta kendi gelişim süreci içerisinde kazandıklarını paylaşmayı amaçladı. Yazdığı kitaplar, pek çok insanın iletişimin ne olduğunu anlamasına ve iletişimin nasıl kurulduğunu fark etmesine olanak sağladı. 

Yazar, 1992 yılında yayımladığı “İçimizdeki Çocuk” ile Türk okuruna, yetişkinlikteki sorunların kökeninde yatan çocukluk yaralarıyla yüzleşme cesareti verdi. Kariyerinin olgunluk döneminde, Anadolu’nun kültürel değerlerini psikoloji bilimiyle harmanladığı “Mış Gibi Yetişkinler ve “Derviş’in Aklı” gibi kitaplarıyla toplumsal maskelerimizi sorguladı. 

Savaşçı” Doğan Cüceloğlu’nun 1999 yılında yayımlanan bir “hoca ve öğrenci” diyaloğu üzerinden insanın kendi hayatının sorumluluğunu alma sürecini işleyen kitabıdır. Cüceloğlu bu eserinde savaşçıyı; başkalarıyla çatışan değil, toplumun dayattığı kalıplardan sıyrılıp kendi öz değerlerine göre yaşayan ve hayatına anlam katan birey olarak tanımlar. Doğan Cüceloğlu’nun kişisel gelişim kitaplarından olan “Savaşçı”, bireyin içsel uyanışını ve farkındalıkla örülü bir yaşam mücadelesini odağına alan, yazarın en çok ses getiren rehber eserlerinden biridir.

Doğan Cüceloğlu, kendi yaşam yolculuğunu ve içsel serüvenini tüm samimiyetiyle paylaştığı “İnsanı Ararken Damdan Düşen Psikolog” adlı otobiyografik eserini 2013 yılında okurlarıyla buluşturdu. Hayatının son döneminde ise birikimlerini gelecek nesillere aktarmaya devam eden Doğan Cüceloğlu’nun son kitabı  “Var Mısın?” Ocak 2021'de yayımlandı. Güçlü bir yaşam sürmek ve zorluklarla başa çıkmak üzerine derin tavsiyeler içeren bu son kitap, Cüceloğlu'nun vefatından kısa bir süre önce topluma bıraktığı kıymetli bir vasiyet niteliği taşımaktadır.

Daha detaylı incelemek için Doğan Cüceloğlu’nun kitap setini tamadres’te bulabilirsiniz!


Doğan Cüceloğlu’nun En İyi Kitabı


Doğan Cüceloğlu’nun en çok okunan kitaplarından biri olan “Geliştiren Anne-Baba”, çocuk yetiştirmeyi bir ‘itaat’ süreci değil, karşılıklı bir ‘gelişim’ yolculuğu olarak tanımlar. Yazar bu eserinde, korku ve otoriteye dayalı geleneksel aile yapısı yerine; çocuğun özgün kişiliğine saygı duyan, güven ve sevgi odaklı bir ebeveynlik modelini savunur. Kitap, ‘çocuk ne söylendiğine değil, ne yapıldığına bakar’ felsefesiyle, ebeveynin gelişiminin çocuğun gelişimindeki en kritik anahtar olduğunu vurgular.


Doğan Cüceloğlu Eserleri


İnsan İnsana (1991)

İyi Düşün Doğru Karar Ver (1998)

‘Keşke’siz Bir Yaşam İçin İletişim: İletişim Donanımları (2002)

Gerçek Özgürlük (2014)

Derviş'in Aklı: Profesör Ahmet Dervişoğlu ile Sohbetler (2016)

Öğretmenim Bir Bakar Mısın?- Öğretmen'in Gücü Üzerine (2018)


Doğan Cüceloğlu Alıntı


“Çektiğim hiçbir acı nedensiz değil. Ben onlar sayesinde "ben" oldum.”

-Doğan Cüceloğlu, Var Mısın?