Çalışma Ekonomisi - Teori ve Politikalar

Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri bölümünün adını taşıyan Çalışma Ekonomisi dersi temel bir ders olup çoğu üniversitede ikinci sınıfta okutulmaktadır. Hatta pek çok fakültenin Ekonomi bölümünde de Çalışma Ekonomisi seçimlik ders olarak programda yer almaktadır. Ekonometrik ve ampirik çalışmalar arasında işgücü piyasaları üzerine yapılan çok sayıda yayın bulunmaktadır. Çalışma Ekonomisi, ekonomik analizler kadar sosyal içerikli analizleri de kapsar ve bu bakımdan da ekonomi ile sosyal politikanın kesiştiği bir alan olarak tanımlanır. Bu çerçevede Çalışma Ekonomisi  disiplinler arası bir alandır.

Kuşkusuz bir dersin etkin verilmesinde ders materyali ve özellikle ders kitabı önemli bir rol oynar. Geçmiş dönemlerde Çalışma Ekonomisi derslerinde kullanmak üzere seçtiğimiz ders materyali çoğu zaman çeviri kitaplar ve Türkiye’de yazılmış kitapların karması olurdu. Ancak bu durum, oldukça teknik içerikli olan bu dersin anlaşılmasını zorlaştırıyordu. Bu noktadan hareketle, Türkiye’de anlaşılır olabilecek bir ders kitabını yayın hayatına kazandırmamın üstünden tam iki akademik yıl geçti. İlk baskının tükenmesinin ardından geçen iki yıllık sürede kitabın amacına uygunluğu test edildi ve tespit edilen eksikler elinizdeki ikinci baskıda giderilmeye çalışıldı. Yapılan değişiklikler bazı yazım hatalarının düzeltilmesinden içerik geliştirmeye kadar uzanan geniş bir yelpazede tanımlanabilir.

Kitabın ikinci baskısında plan aynı kalmıştır ancak içerik biraz daha zenginleştirilmiştir. Bu baskıda öncelikle veriler güncellenmiş, bazı yeni tablolar eklenmiş, kutu içinde verilen örneklerin kapsamı genişletilmiş, hem Türkiye hem de dünyada çıkan Çalışma Ekonomisi alanındaki yeni yayınlar taranarak literatüre eklenmiştir. İkinci baskıya yapılan en önemli katkı, ampirik çalışmaların bulgularına daha çok yer verilmiş olmasıdır. Böylece bilginin nerede kullanıldığı daha anlaşılır hale getirilmiştir. Bu baskıdaki diğer bir değişiklik onikinci bölümde yapılmıştır. Son bölümün “Çalışma ekonomisi alanında güncel tartışmalar ve alternatif bir yaklaşım” başlığı “Çalışma Ekonomisi alanında seçilmiş konular” olarak değiştirilmiştir. Bu değişiklik son bölümün kapsamını genişletirken; -ilerideki baskılarda- konu seçimine de esneklik getirmek amacıyla yapılmıştır.

Elbette, iki akademik yılın ardından öğrenciden alınan geri bildirimler doğrultusunda da kitapta bazı değişikliklere gidilmiştir. Öğrencilerin Çalışma Ekonomisi derslerinde en çok şekil-anlatım arasındaki bağı kurmakta zorlandıkları tespit edilmiştir. Bu çerçevede şekiller daha büyük çizilmiş, şekil ve formül açıklamaları daha kapsamlı hale getirilmiştir. Bununla birlikte, öğrenciler şekil-anlatım arasındaki bağın kurulması gibi teknik içerikli konuları derse katılım ile daha net anlayacaktır.

Kitabın ikinci baskısında iyileştirmeler ve güncellemeler yapıldı ancak ilk baskıdaki esas korundu.  Bu bakımdan kitabın ilk baskısında bana destek olan herkese buradan bir kere daha teşekkür ederim. Bir ders kitabı uzun yılların birikimlerinin bir ürünü olarak ortaya çıkar. Bu birikimleri Türkiye’nin en köklü eğitim kurumlarından biri olan Ankara Üniversitesi, Siyasal Bilgiler Fakültesinin akademik ortamında elde etme ayrıcalığına sahip oldum, tüm meslektaşlarıma teşekkür ederim. Ayrıca hayatta olmayan değerli hocalarım Prof. Dr. Alpaslan Işıklı ile Prof. Dr. Pars Esin’i bana sağladıkları katkılarından dolayı burada anmak isterim.    

Bu kitap farklı düzeylerdeki Çalışma Ekonomisi derslerinde kullanılabilir. Genişletilmiş ikinci baskı Çalışma Ekonomisi ders kitabının öğrencilere ve bu alanda çalışanlara yararlı olmasını dilerim.

Berrin C. Ataman
Ankara, Şubat 2016