Hürriyet ve İtilaf Fırkası

Hürriyet ve İtilâf Fırkası, 2. Meşrutiyet devrinde faaliyet gösteren ikinci, ancak bu devrede kurulmuş olanlar içinde birinci büyük partidir. Kuruluşundan kısa bir müddet sonra İstanbul ara seçimlerini kazanmış, bundan ötürü iktidar olma yolunda büyük ümitlere kapılmış, bu durum ise İttihat ve Terakki’yi ürküterek Meclis’in feshiyle neticelenen siyasî gelişmeleri başlatmıştı.

Çok partili siyasî hayatımızın 1946 seçimleriyle birlikte en çok tartışılan 1912 seçimlerinde, Hürriyet ve İtilâf Fırkası Meclis’ten tasfiye edilerek siyaset sahnesinden uzaklaştırılmıştır.

Fırka hakkındaki bu çalışma, fırkanın kurulduğu 21 Kasım 1911’den 11 Haziran 1913 tarihine kadar olan devrenin de ana hatlarıyla siyasî hikâyesini vermektedir. Yine ilk defa bu çalışma ile Hürriyet ve İtilâf Fırkası hakkında devam eden birçok yanlış hüküm birinci elden kaynaklara dayanılaraka irdelenmektedir.