II. Richard

II. Richard Shakespeare’in İngiltere’deki içsavaşlarla ilgili tarihsel oyunları arasındaki gerek şiirselliği, gerek oyun kişilerine sağladığı zengin olanaklar açısından en sevilen ve en sık oynanan yapıtlarından biridir. Öbür tarihsel oyunlarında olduğu gibi Shakespeare bu oyununda da Holingshed’in vakayinamelerinden yararlanmış ve geçiş döneminin çalkantılarını Ortaçağ krallık kavramı ile Yeniçağın siyasal gerçekçiliği arasındaki çelişkilerle sergilemiştir.

Oyunun kahramanı Kral II. Richard, geleneksel ve yüceltilmiş krallık anlayışını öylesine benimsemiş, bu kutsallığına inandığı konuyla öylesine başı dönmüştür ki, ülkesinin somut gerçekleri ve karmaşık sorunlarıyla başa çıkamayacak bir duruma düşmüştür. Başarılı bir eylem adamı olamadığı için de sürgüne gönderdiği amcaoğlu Bolinbroke’un geri dönüp haksız olarak el konulan topraklarını geri istediği zaman, Bolingbroke’un öbür soylulardan gördüğü büyük destek karşısında amcaoğluna topraklarıyla birlikte tacını da kendi eliyle vermiş, kendine acıyan bir oyuncu durumuna düşmüştür.

II. Richard oyun oynamaktan hoşlanan bir karakter olarak bir bakıma Hamlet’in habercisi gibi de düşünülebilir. Ancak Hamlet’in eylemlerine düşünceleri ve kullandığı sözcükler yön verirken, Richard’ın eylemleri sözcüklerinin denetimindedir. Shakespeare bu oyununda güzel söz söyleme esrikliğini oyun kişileri aracılığı ile sınırsızca kullanmış olsa bile, insan doğasının ve tarihsel gerçeklerin eksiksiz bir yorumunu sunmayı başarır.