İngilizler İstanbul’a Nasıl Girdiler? Niçin Kaçtılar?

Yaklaşık yüz sene önce tefrika edilen İngilizler İstanbul’a Nasıl Girdiler Nasıl Çıktılar? eseri bildik M. Turhan Tan eserlerindendir. Tarihî kaynaklara atıfların yapıldığı, bizzat merkezde hakiki şahsiyetlerin yer aldığı tarihî tefrikaları onun tarihî romanlarından sadece hacim bakımından farklıdır. Gün yüzüne çıkarılan bu tarihî tefrika çok da bilinmeyen tarihî bir olaya, adı çok zikredilen bir padişah olan Sultan III. Selim’e odaklıdır. Çanakkale Boğazı’na hatta İstanbul Boğazı’na kadar yaklaşan İngiltere tehlikesinin ele alındığı eser, Çanakkale’nin geçilmediğini Selim Dönemi’nden Türklere hatırlatır niteliktedir. Sultan Selim, eserde arka plandadır. Eserde Sultan Selim’in değil de tamahkâr idarecilerin, entrikacı yabancı elçilerin ön planda oluşu Osmanlı’nın son birkaç asrının derin zafiyetini çarpıcı bir şekilde gösterirken M. Turhan Tan’ın yazarlık kabiliyetini de yansıtır. 

“Edebiyatçı yüzüyle M. Turhan Tan, bu memlekette ‘tarihî roman’ nevini kökleştirenlerden bir tanesidir. Hatta bu nevin ananesini kuranlardan biridir derim, çekinmem.”
Peyami Safa- Cumhuriyet- 1939

“Ölümü ile gazetelerimizdeki tarihî roman ve hikâye seviyesi, mevcutlar daha olgunlaşıncaya kadar veya henüz yazmayan bir iki kalem yetişinceye kadar değer ve cazibe bakımından gerileyecek ve zayıflayacak.”
Nahit Sırrı Örik- Ülkü- 1940