Keman İçin Çeşitlemeler

Ekrem Zeki Ün İstanbul, 23 Kasım 1910 Dublin, 24 Mart 1987 İstiklal Marşı'nın bestecisi ve Muzika-i Hümayun'un şefi Zeki Üngör'ün oğludur. İlk keman derslerine dört yaşında babasıyla başlamış, öğrenimini İstanbul'daki Fransız okullarında tamamlayarak 1924'te Eğitim Bakanlığı bursu ile Paris'e gitmiştir. Ecole Normale de Musique'de Line Talluel, Marcel Chailley ve Jacques Thibaud'dan keman; M. Laurant ve Alexandre Cellier'den armoni; George Dandelot'dan kompozisyon dersleri almıştır. 1930'da yurda dönmüş, Musiki Muallim Mektebi'ne keman öğretmeni olarak atanmış, aynı zamanda Riyaset-i Cumhur Orkestrası'nın kemancıları arasına katılmıştır. Daha sonra bu kurumda birinci kemancı ve şef muavinliğine yükselmiştir. 1934'te İstanbul Eğitim Enstitüsü'nde ders vermeye başlamış, 1938'de ünlü piyanist ve piyano eğitimcisi Verda Ün ile evlenmiştir. 1945'te İBK'de keman ve viyola öğretmenliğine başlayan Ekrem Zeki Ün, aynı yıllarda konservatuvar öğrenci orkestrasını kurmuş, bu orkestra ile İstanbul'daki liseler ve kültür merkezlerinde konserler düzenlemiştir. Bu arada konuk şef olarak zaman zaman İstanbul Şehir Orkestrası'nı da yönetmiştir. Konservatuvardan emekli olduktan sonra, kendini özel öğrencilerine ve bestelerine adamıştır. Ekrem Zeki Ün, yazdığı her yapıtta kendini yenilemeyi, yeni renkler aramayı amaçlamıştır. Çalışmaları modal ve poliritmik bir doku içerir. Besteleri üç evrede incelenebilir: Öğrencilik yıllarıyla başlayan ve Fransız İzlenimcileri'nin etkisini taşıyan 1924-34 arasındaki dönem; 1934-54 arasında yer alan makamsal müzik ve Anadolu türkülerinden kaynaklanan ve kendi deyişiyle kendi müzik dilini aradığı dönem ve 1955'ten sonra kendine özgü bir müzik geliştirdiği, hiçbir halk motifini doğrudan aktarmadığı, tasavvuf felsefesinin etkisinde kaldığı olgunluk dönemi. Besteci müzik eğitimine büyük önem verdiğinden, ilk-orta-lise düzeyinde okutulmak üzere müzik kitapları yazmış; öğrenci orkestralarının çalması için yapıtlar bestelemiştir. Ekrem Zeki Ün'ün yapıtlarının yayın hakkı ailesine aittir. (Evin İlyasoğlu, 71 Türk Bestecisi, İstanbul, 2007