Kutbe'd-dîn İznikî Mukaddime

İznikli Kutbettin b. Muhammed tarafından yazılan, pek çok yazma nüshası olan ve ilk Türkçe ilmihal olarak bilinen Mukaddime, dönemine damgasını vurduğu gibi ününü günümüze kadar taşıyan bir eserdir. Ancak üzerine çok falza çalışma yapıldığı söylenemez.

Mukaddime, XIV. Yüzyıl Türkçesinin tüm özelliklerini bünyesinde barındırır. Zengin söz varlığı ile sade nesrin önemli örneklerinden biridir. Halka İslâmiyeti özellikle İslâmın şartlarını öğretmek üzere kaleme alınan eser, eğitici-öğretici kimliğinin yanı sıra Türk aile yaşamı, kültürü, gelenek-görenek, inanç sistemini yansıtmakta; bunların uygulanması konusunda tarihe ışık tutmaktadır. Bu nedenle Mukaddime’nin Türk Dili ve Edebiyatı dışında dinî, felsefî, tarihî, sosyolojik, psikolojik boyutu vardır.