Riskli Bir Yatırım Projesi Olarak Gemi Yatırımlarının Finansal Değerlemesi

Bir ülke düşünün üç tarafı denizlerle çevrili… Türkiye bu coğrafi avantajını tam olarak kullanabilmiş değil.  Deniz taşımacılığı filomuza baktığımızda, tonaj olarak küçük ve yaş olarak ta genç olmayan bir filoya sahibiz. Adam Smith “Ulusların Zenginliği” adlı eserinde bir ülkenin zenginliğinin sahip olduğu gemicilik ve deniz taşımacılığı faaliyetleri ile ilişkilendirmiştir. Denizyolu ile taşımacılık, dünyanın ¾’ünün denizlerle çevrili olduğunu düşündüğümüzde oldukça mantıklı bir araçtır. Kitle taşımacılık denildiği zaman ilk akla gelen denizyolu taşımacılığıdır. Bu açıdan bu taşımacılık hizmetinin en önemli yatırım maliyeti Gemi’dir. Sektördeki yatırımların kuruluş maliyetleri diğer ulaşım araçlarına göre yüksek olsa da uzun vadede en karlı yatırım olmaktadır. Denizcilik sektörü rekabetçi ve etkin piyasadır. Ancak, örneğin hisse senedi piyasası gibi, denizcilik sektöründe bir gemiyi hisse senedi alıp-satar gibi olamaz veya hızlı bir şekilde satamazsınız. Dolayısıyla denizcilik sektörüne yatırım yapan kişi, bu piyasanın likidite düzeyi konusunda çok iyimser olmamalıdır. Yapılan yatırımdan kısa sürede vazgeçip sonlandıramayacağınızı veya deneme-yanılma neticesinde zarar edeceğinizi bilmeniz gerekmektedir. Bu açıdan ulaşım ve taşımacılık sektöründe faaliyet gösteren işletmelerin üzerinde durmaları gereken en önemli konu Gemi yatırımları ve Gemi finansmanıdır. Bu çalışma ile bir işletmenin bir gemi yatırımına karar verirken kullanacakları tekniklerden Simülasyon Yöntemi ele alınmıştır. Simülasyon, işletmecilik konusuna 1940 yılının sonunda Von Neumann ve Ulam’ın Los Alamos Scientific Laboratory’deki çalışmaları ile girmiştir. Von Neumann, matematiksel olarak oldukça karışık ve çözümü de pahalı olan nükleer savunma sorunlarını çözmek amacı ile “Monte Carlo Simülasyon Analizi” yöntemini geliştirmiştir. Bu yöntem, olasılık dağılımları ile matematiksel problemi andıran bir stokastik faaliyet üzerinde denemeler yaparak çözüm yapmayı kapsar. Karmaşık ve maliyetlerin belirlenmesinin o kadar zor olduğu bir yatırım projesi olan gemilerin finansmanı sorununa farklı bir yaklaşım getirmek amacıyla yapılan bu çalışmanın literatüre oldukça fayda saylayacağı düşüncesindeyim.