Sabatay Sevi Sabataycılar

Türk toplumunda en çok tartışılan sorunlardan birisi, Selanikli de denilen Sabatay Sevi’yi takip eden Yahudi mezhebidir. Bu mezhebin gelişimi, mensuplarının içtimai konumu az bilinen ve az bilindiği ölçüde önyargılarla tartışılan bir konudur. Hiç şüphesiz Cengiz Şişman bu konuda en aydınlatıcı, tarihî ve felsefî bir çalışmayı öne koymuştur. Bu kitap, Türkiye tarihi için çok önemli bir vesika mahiyetindedir.”

-Prof. Dr. İlber Ortaylı

 17. yüzyılda mistik-mesiyanik bir hareket olarak ortaya çıkıp etkisi günümüze kadar süren Sabataycılık konusunu neden hala tartışıyoruz? Osmanlı ve Türkiye tarihinin en gizemli konularından biri olan Sabataycılık’ın dinî ve tarihî kökenleri nedir? Siyasî ve ekonomik etkisi nereye kadar uzanmaktadır? İslâm ve Yahudilikle ilişkisi nedir? Bu kökenden gelen kimselerin ne kadarı seküler Türk kültürüne asimile olmuş, ne kadarı halen geleneksel inançlarını sürdürmektedir? Bu sorular hakkında şimdiye kadar ehil olan/olmayan kişilerin yarattığı bilgi yığınları, çoğumuzun zihnini karıştırmış hatta kirletmiş durumdadır.

Genel okuyucu gözetilerek, soru-cevap şeklinde kaleme alınan bu çalışma, titiz araştırmalar sonucu ortaya çıkmıştır. Kitabın önemli bir kısmının 20. yüzyıl öncesine ayrılmasının sebebi Sabataycılık’ın modern önyargılardan sıyrılarak daha iyi anlaşılabileceği düşüncesidir. Sabataycılık’ı sağlıklı ve mümkün olduğu kadar tarafsız bir şekilde tartışmak, bu konuda lehte ve aleyhte fikir üretenlerin Osmanlı, Türkiye ve Yahudi tarihleri hakkında daha anlamlı sonuçlar çıkarmasına da katkı sağlayacaktır.