Sis

Miguel de Unamuno'nun başyapıtı Sis, varlığın ve gündelik yaşamın yoğun sisi içinde amaçsızca dolaşan zengin ama yalnız bir entelektüel olan Augusto Pérez'in hikâyesini anlatır. Hayatının tekdüzeliği, sokakta tesadüfen karşılaştığı piyano öğretmeni Eugenia’nın gözleriyle büyülenmesiyle sarsılır ve Augusto bu karşılaşmayı kaderin bir işareti olarak yorumlar. Ancak bu aşk, Augusto’yu sadece romantik bir çıkmaza değil, aynı zamanda kendi varoluşunu sorguladığı -seviyorum, öyleyse varım- dediği derin bir krize sürükler. Eugenia, Mauricio ve Rosario arasında sıkışıp kalan Augusto, kendini trajikomik bir oyunun ve çözülmesi zor bir psikolojik deneyin başrolünde bulur. Yaşadığı hayal kırıklıkları sonucunda intihar etmeye karar verdiğinde, kaderini değiştirmek umuduyla yazarın, yani Miguel de Unamuno’nun karşısına çıkmak üzere Salamanca’ya gider. Burada, kurgu ile gerçekliğin sınırlarının kalktığı, edebiyat tarihinin en çarpıcı ve sarsıcı yüzleşmelerinden biri yaşanır. 

İnsanın ikiyüzlülüğüne, dilin aldatıcılığına ve varoluş sancılarına, Augusto’nun sadık köpeği Orfeo’nun sessiz bilgeliği ve insan doğasına dair keskin gözlemleri eşlik eder. Eser, okuyucuyu "Biz de bir rüyanın parçası mıyız?" şüphesiyle baş başa bırakarak, kurgusal karakterler üzerinden okurun kendi gerçekliğini sorgulamasını sağlar. Trajik bir soytarılık ile komik bir trajedinin iç içe geçtiği bu hikâye, yaşamın sisi içinde kaybolan modern insanın açmazlarını gözler önüne serer. Sis, sadece talihsiz bir aşk hikâyesi değil, yaratıcı ile yaratılan arasındaki ebedi mücadelenin ve var olma iradesinin felsefi bir başyapıtıdır.