Vassaf Abdullah Efendi - İrşad-ı Ezkiya

Manzum metinlerin öğrenilmesi ve ezberlenmesi mensurlara göre daha kolaydır. Bundan dolayı da didaktik yönün ön plana çıktığı eserleri manzum yazma geleneği oluşmuştur. Arapça sarf ve nahiv kurallarının zor olduğunu gören ve gramer kurallarını yaygınlaştırıp kolaylaştırmak için şiirin özlü ve etkili anlatım gücünden yararlanan Vassaf, Arapça gramer kurallarını yeni öğrenenler için Türkçe bir manzume kaleme almıştır. Günümüz okuyucusunun da kolaylıkla anlayabileceği bir yalınlıkla yazılan İrşad-ı Ezkiya, İbn-i Hacib’in Osmanlı medreselerinde uzun yıllar Arapça ders kitabı olarak okutulan El-Kafiye adlı eserinin manzum bir tercümesidir. Çalışmada manzum ilmi eser geleneği ve meşhur gramer kitaplarıhakkında kısa bir açıklamadan sonra yazar hakkında bilgi verilip İrşâd-ı Ezkiyâ’daki konular örnekleriyle açıklanıp özetlenmiştir. Eserin çeviri metninin sonuna bir sözlük eklenerek hem manzumenin daha iyi anlaşılması hem de Arapça gramer terimlerinin topluca araştırmacıların istifadesine sunulması amaçlanmıştır.