Yeraltından Notlar

’Ben hasta bir adamım…’’ Dostoyevski’nin hacim olarak küçük ama etkisi bakımından muazzam büyüklüğe sahip bu eseri işte bu cümleyle başlar. Bu cümle, kendini hayatın gerçekliğinden ve gerçek hayattan tecrit etmiş, kendine buna mecbur hissetmiş birinin, iç dünyasında yaşadığı çatışmaların ve bunlardan neşet eden hezeyanların tasvirinin özetidir âdeta… Kitap, dönemine göre oldukça erken bir zamanda ortaya atılmış ciddi bir modernlik eleştirisidir. Yazıldığı dönem, Rusya’da sosyal ve kültürel hayatın hızlı bir değişim ve dönüşüm yaşadığı yıllardır. Dönemin Rus aydınları, bu değişim ve dönüşümün neresinde duracaklarına dair şaşkınlık içindedirler. Kitap bu şaşkınlığıda eleştiri konusu yapmaktadır. Bir fikir selinin, düz bir metinle aktarılmasındansa, edebiyatın güçlü anlatımlarıyla bezendirip, bir konuya dair fikirlerin çok daha geniş bir kitleye ulaşmasını sağlamasıyla Yeraltından Notlar, bir edebiyat eseri olmanın çok çok ötesindedir…